Iedereen heeft weleens iets op het scherm gezien dat je even wilde bewaren — een foutmelding, een grappige chat of een belangrijk overzicht. Toch blijkt de simpele vraag “hoe maak je een screenshot?” verrassend veel varianten te hebben, afhankelijk van je toetsenbord en Windows-versie. Dit artikel zet alle methoden helder op een rij, zodat jij precies weet welke sneltoets of tool je nodig hebt.

4 gerelateerde berichten

Meestgebruikte sneltoets: Windows + Shift + S ·
Aantal ingebouwde methoden: 4 (PrntScrn, Alt+PrntScrn, Win+PrntScrn, Win+Shift+S) ·
Ondersteunde Windows-versies: Windows 10 en 11 ·
Meestgebruikte tool: Knipprogramma (Snipping Tool)

Overzicht

1Bevestigde feiten
  • Print Screen-toets werkt op alle Windows-versies (Microsoft Support)
  • Windows+Shift+S opent het knipprogramma sinds Windows 10 (Coolblue)
2Wat onduidelijk is
  • Of F12 op sommige Lenovo-laptops als screenshot is ingesteld (varieert per model)
  • Precieze ondersteuning voor screenshots op Chromebook via Linux-laag
3Tijdlijn-signaal
  • Print Screen-toets al aanwezig sinds de IBM PC
  • Windows+Shift+S standaard sinds Windows 10 (2015)
4Wat komt hierna
  • Knipprogramma met geïntegreerde schermopname in Windows 11 (SchoonePC)

Vier methoden, één conclusie: de Print Screen-toets is nog steeds de basis, maar Windows+Shift+S is in 2025 de populairste keuze onder Nederlandse gebruikers, blijkt uit onderzoek van Coolblue.

Hier volgt een overzicht van de belangrijkste eigenschappen van de screenshot-functionaliteit in Windows:

Eigenschap Waarde
Eerste screenshot-toets Print Screen (PrtScn) – al aanwezig sinds IBM PC
Standaard opslaglocatie C:\Gebruikers\[naam]\Afbeeldingen\Screenshots (SchoonePC)
Windows 11 nieuw Knipprogramma met geïntegreerde opnamefunctie
Meest gebruikte methode in 2025 Windows + Shift + S (Coolblue)

Hoe maak je een screenshot op je pc?

Windows biedt vier ingebouwde manieren om een schermafdruk te maken. De keuze hangt af van wat je vastlegt en wat je ermee wilt doen: direct opslaan, bewerken of plakken in een document.

Methoden op Windows 10 en 11

  • Print Screen (PrtScn): kopieert het volledige scherm naar het klembord (SchoonePC). Geen visuele feedback.
  • Alt+Print Screen: kopieert alleen het actieve venster naar het klembord (SchoonePC).
  • Windows+Print Screen: slaat de afbeelding direct op als PNG in de map Afbeeldingen\Schermopnamen (SchoonePC). Het scherm flikkert even ter bevestiging.
  • Windows+Shift+S: opent het knipprogramma waarmee je een selectie maakt (SeniorWeb). Na selectie verschijnt een notificatie; klik erop om de screenshot te bewerken of op te slaan (SchoonePC).

Verschil tussen Print Screen en Windows+Shift+S

Het belangrijkste verschil: Print Screen werkt in één klap zonder extra klikken, maar geeft geen selectie. Windows+Shift+S dimt het scherm en biedt vier knipmodi — rechthoek, vrije vorm, venster of volledig scherm — zoals beschreven door Coolblue.

Samenvatting: Voor eenmalige fullscreen opslag kies Windows+PrtScn. Voor selectie en bewerking heeft Windows+Shift+S de voorkeur.
Waarom dit verschil uitmaakt

Gebruikers die vaak moeten kiezen welk deel van het scherm ze willen delen, besparen tijd met Windows+Shift+S. Wie snel een heel overzicht wil vastleggen, blijft beter bij de klassieke PrtScn + Ctrl+V flow.

Wat is de sneltoets voor een screenshot?

Windows kent vier sneltoetsen voor screenshots, elk met een eigen functie. Microsoft Support raadt Windows+PrtScn aan als standaard voor volledige schermafdrukken, afhankelijk van de hardware (Microsoft Support).

Print Screen (PrtScn)

  • Kopieert het volledige scherm naar het klembord.
  • Plakken vereist Ctrl+V of Win+V.

Alt + PrtScn

  • Kopieert alleen het actieve venster naar het klembord.
  • Snel voor één programma zonder nabewerking.

Windows + PrtScn

  • Slaat direct een PNG op in Afbeeldingen\Schermopnamen.
  • Scherm flikkert even; bestand is meteen beschikbaar.

Windows + Shift + S

  • Opent de knippwerkbalk met vier modi (Ct.nl).
  • Na selectie direct naar klembord én een notificatie voor bewerking.
Samenvatting: Windows+Shift+S is de snelste voor selectie. Windows+PrtScn is het efficiëntst voor volledige schermafdrukken zonder extra handelingen.

Deze vier sneltoetsen dekken vrijwel alle gebruiksscenario’s, van een directe opslag tot een gerichte selectie voor verdere bewerking.

Welke Ctrl-toetsen gebruik je voor screenshots?

Er bestaat geen standaard Ctrl-combinatie om een screenshot te maken. Ctrl+dient alleen om de vastgelegde afbeelding te plakken, bijvoorbeeld in Paint of Word (een gedetailleerde YouTube-uitleg). Sommige programma’s gebruiken Ctrl+PrntScrn als alternatief, maar dit is geen Windows-standaard.

Ctrl+V plakt de screenshot

  • Na een PrtScn of Alt+PrtScn plakt Ctrl+V de afbeelding in elk programma dat afbeeldingen ondersteunt.
  • Win+V opent de klembordgeschiedenis voor eerdere screenshots.
Het voordeel van deze eenvoud

Gebruikers hoeven geen extra combo te onthouden. De toetsen volgen een logica: maken met functietoetsen, plakken met Ctrl. Dit verlaagt de drempel voor wie nieuw is met Windows.

Kortom, het onthouden van slechts één extra sneltoets (Ctrl+V) is voldoende om elke screenshot werkbaar te maken.

Hoe gebruik je het Knipprogramma om schermopnamen vast te leggen?

Het Knipprogramma is de meest flexibele tool voor screenshots op Windows 10 en 11. Het biedt niet alleen schermafdrukken, maar in Windows 11 ook schermopnames.

  1. Open het Knipprogramma: Typ “knip” in het Startmenu of druk op Windows+Shift+S (SeniorWeb).
  2. Kies een modus: Selecteer in de werkbalk de gewenste knipmodus (rechthoek, vrije vorm, venster of volledig scherm) (Ct.nl).
  3. Maak de selectie: Klik en sleep over het gebied dat je wilt vastleggen. Laat de muisknop los om de screenshot te nemen.
  4. Bewerk of sla op: Klik op de melding die verschijnt om de screenshot te openen in het Knipprogramma. Hier kun je de afbeelding bewerken, annoteren of opslaan (Ct.nl).

Knipprogramma openen via Startmenu

  • Typ “knip” in het Startmenu en selecteer Knipprogramma.
  • Of druk op Windows+Shift+S om direct te starten.

Modi: vrije vorm, rechthoek, venster, volledig scherm

Het Knipprogramma biedt vier modi. Kies in de werkbalk welke vorm past bij wat je vastlegt. Na het maken van de selectie kun je de afbeelding bewerken met pen, markeerstift en gum.

Vertraging instellen voor menu’s

Wil je een contextmenu of pop-up vastleggen? Stel een vertraging in van 3 of 10 seconden. Je hebt dan tijd om het menu te openen voordat de screenshot wordt gemaakt. Dit werkt zowel in Windows 10 als 11 (Lenovo Support).

Wat gebruikers over het hoofd zien

Veel mensen klikken het Knipprogramma weg na een screenshot, maar de optie “Opslaan als” zit één klik verborgen in de melding. Wie de notificatie negeert, verliest de afbeelding.

Het Knipprogramma blijkt hiermee niet alleen een opname tool, maar een complete mini-editor voor schermafbeeldingen.

Is F12 een screenshot? Hoe maak ik screenshots als F12 niet werkt?

Een hardnekkige misvatting: F12 is geen standaard screenshot-toets op Windows. In browsers zoals Chrome en Edge opent F12 de Developer Tools. Alleen op sommige Lenovo-laptops kan een BIOS-instelling F12 aan PrtScn koppelen — maar dit varieert per model en is geen Windows-standaard.

F12 is geen standaard screenshot-toets op Windows

  • F12 heeft in Windows geen functie voor schermafdrukken; het is bedoeld voor ontwikkeltools.
  • Op een Chromebook is F5 (of zoektoets+F5) de screenshot-sneltoets; F12 heeft daar geen functie.

Alternatieven als de Print Screen-toets ontbreekt

Heeft jouw laptop geen PrtScn-toets? Gebruik dan Windows+Shift+S of het Knipprogramma via het Startmenu. Microsoft Support adviseert voor toetsenborden zonder PrtScn de combinatie Fn+Windows+Spatiebalk.

Waarom deze verwarring ontstaat

De F12-fabel leeft omdat Chromebook-gebruikers overschakelen naar Windows. Google’s documentatie voor ChromeOS gebruikt F5, maar in Windows-omgevingen blijft de PrtScn-toets de enige juiste optie.

De verwarring rond F12 is hardnekkig, maar eenmaal doorzien is de oplossing eenvoudig: vertrouw op de PrtScn-toets of het Knipprogramma.

Mis deze niet

Veelgestelde vragen

Waar worden screenshots opgeslagen op Windows?

Standaard in C:\Gebruikers\[naam]\Afbeeldingen\Screenshots.

Hoe maak ik een screenshot van een specifiek venster?

Druk op Alt+PrtScn. Dit kopieert alleen het actieve venster naar het klembord.

Kan ik een screenshot maken zonder Print Screen-toets?

Ja, gebruik Windows+Shift+S of open het Knipprogramma via het Startmenu.

Hoe voeg ik een screenshot in in Word of Paint?

Na het maken van de screenshot druk je op Ctrl+V.

Werkt het knipprogramma ook op Windows 10?

Ja, identiek aan Windows 11 voor basis screenshots.

Hoe maak ik een screenshot met vertraging?

Open het Knipprogramma, kies de vertragingsoptie (3 of 10 seconden) en maak de selectie.

Voor de gemiddelde Windows-gebruiker in Nederland is de keuze tussen sneltoetsen geen technische, maar een praktische: wie vaak selecties maakt, wint tijd met Windows+Shift+S. Wie snel een volledig overzicht wil opslaan, kiest Windows+PrtScn. Het Knipprogramma blijft de redder in nood wanneer de PrtScn-toets ontbreekt of wanneer je een menu met vertraging vastlegt. Voor wie een Dell, HP of Lenovo-laptop gebruikt: test eerst de PrtScn-toets, en als die ontbreekt, is Windows+Shift+S je beste vriend.